Inspiratie vanuit een zomers taalbad met anderstalige kleuters

Elk jaar verheug ik mij weer op Taalbubbels, het taalbad voor anderstalige kleuters van de Stad Aalst. Voor mij is het een unieke kans om ervaringen te verzamelen, door te geven, te experimenteren en te innoveren.

Taal zit in elke activiteit, en elke activiteit bouwt op de vorige verder. Doordat we systematisch taalleerervaringen opbouwen, ervaren de kinderen veiligheid en plezier. Ik merk zelf dat de deelnemende kleuters aan zelfvertrouwen en spreekdurf winnen, en hoor van verschillende scholen dat deze kleuters hun spreekdurf bij de start van het schooljaar nog niet verloren zijn.

Even proeven

Op woensdag 10 augustus neem ik een kijkje bij de kleutergroepen waar studenten van hogeschool Odisee hun keuzestage doen. Bij groep 2 begint de dag met een probleem: Kaat de klas-pop is de ingrediënten van de boodschappenlijst kwijt! Hoe weet Kaat nu wat ze moet kopen om een smoothie te maken? Shauny en Raihana nemen de kleuters mee op een zoektocht door het centrum van Aalst om de verloren ingrediënten te vinden. Onderweg vinden ze gelukkig de namen van alle ingrediënten op de lijst. Met de nieuwe lijst in handen kunnen ze nu ingrediënten kopen bij de fruitwinkel. De kleuters bestellen en betalen zelf het fruit bij de fruitwinkel en gaan in de klas aan de slag met het maken van de smoothie; hiervoor schillen, pellen, snijden en persen ze het fruit.

Belangrijke ingrediënten voor de kleuters

  1. De activiteiten zijn functioneel: De kleuters gaan een smoothie maken. Daarom zullen ze de boodschappenlijst moeten vinden, fruit moeten kopen en fruit moeten verwerken tot een smoothie.
  2. De activiteiten zijn ‘echt’: De kleuters oefenen zinnen als: “Mag ik twee bananen, alsjeblieft?” en krijgen dan ook twee bananen van de winkelier.
  3. De kleuters krijgen kansen om te oefenen en te groeien (scaffolding): Je talig uit de slag kunnen trekken in een fruitwinkel, dat is best complex. Dus bereiden we dat voor in stapjes. De namen van de fruitsoorten oefenen de kleuters in de klas op de dag voor de winkelactiviteit. Een dag later leren ze wat je in het verkoopsgesprek kan zeggen en antwoorden. Voordat de kinderen echt iets gaan kopen bij de winkelier oefent Shauny met de kleuters hoe je dit kan vragen. Deze voorbereiding stelt hen in staat om in de fruitwinkel te praten zoals ze voorheen nog niet konden.
  4. Viertakt woordenschatdidactiek: De studenten passen deze didactiek toe om expliciet woordenschat aan te brengen en in te oefenen (Verhallen, 2009). Deze didactiek doet pas echt wonderen in combinatie met tip 3!
  5. In kleinere groepen oefenen: De kleuters krijgen in groepen van 3 of 4 uitgebreid de kans om te spreken binnen het thema, en zinnen en woorden te oefenen. (Rogde et al., 2016). Acties en taal worden voortdurend gekoppeld. Een banaan gaan ze pellen en een appel gaan ze schillen en ze mogen nog eens de fruitwinkel naspelen.
  6. Elke dag een talensensibiliserende activiteit: Bij die activiteit is het niet de bedoeling dat de kleuters een specifieke taal leren, maar wel een open houding ontwikkelen ten aanzien van talen en culturen.  Bijvoorbeeld, het bakken van Marokkaanse koekjes tijdens thema De Bakker.

Mijn plannen voor volgend jaar zijn om samen met de begeleiders de taalevoluties van de kleuters nog meer te observeren en er op in te spelen (Carroll et al., 2011).

Heb jij nog andere ingrediënten om het zomerse taalbad nog leerrijker te maken? Alle tips zijn welkom!

En voor de studenten die zich inzetten hogere leerprestaties?

Raihana en Shauny zijn net als Dina en Wesley studenten van Hogeschool Odisee in Aalst en deden hun keuzestage bij Taalbubbels. De vier studenten beseffen het mogelijk zelf nog niet maar deze keuzestage kan een invloed hebben op hun intercultureel bewustzijn, hun sociaal verantwoordelijkheidsgevoel en zelfs hun leerprestaties (Warren, 2012). Waarschijnlijk gelden deze voordelen ook voor de andere vrijwilligers die zich hebben ingezet voor Taalbubbels.

 

Goedroen van Lunenburg, taalcoach van de stad Aalst en docent aan ODISEE

 

Meer info over Taalbubbels:

Gebruikte literatuur:

2 gedachtes over “Inspiratie vanuit een zomers taalbad met anderstalige kleuters

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s