Hoe kan je vriendschap met een anderstalige nieuwkomer bevorderen?

Heeft de anderstalige nieuwkomer in jouw klas moeite om vriendjes te maken? Er is een grote kans van wel, aangezien hij zich niet of nauwelijks in het Nederlands kan uitdrukken. Speelvriendjes zijn echter belangrijk voor zijn welbevinden, zijn taalontwikkeling en zoveel meer. Daarom deel ik met jullie enkele tips die ik onlangs verzamelde uit vaktijdschriften en mailinglists.

 

Kleuters hebben elkaar nodig

Kleuters spelen sneller samen als ze elkaar nodig hebben in hun spel. Bijvoorbeeld, als ze een ijskraam naspelen, dan moeten ze wel beroep doen op elkaar om klant en verkoper te spelen. Een andere tip is om de kleuters elkaar te leren helpen: bijvoorbeeld er zijn altijd wel kleuters die kunnen meehelpen om de jassen van andere kleuters toe te ritsen. Dorina Veldhuis en haar collega-lerarenopleiders (2015) hebben hier erg positieve ervaringen mee: na twee weken bleek het moment van jassen aandoen vol taal, gebaren, gelach in een kleutergroep met overwegend anderstalige nieuwkomers.

 

De leerkracht ondersteunt de dialoog: “Wil je met me spelen?”

 

In het filmpje helpt de juf het meisje Soyul om een speelvriendje te vinden door haar enkele toepasselijke zinnetjes te leren.  “Wil je met me spelen?” “Gaan we samen …?” Soyul neemt deze zinnetjes over. Bekijk het filmpje om te leren hoe tactvol de juf Soyul aanspoort, en hoe Soyul met deze taalschat een speelvriendje vindt. Je hoeft niet veel Engels te kunnen om het filmpje te begrijpen.

Naar mijn oordeel kunnen leerkrachten deze strategie in heel wat andere praktijksituaties inzetten als taalondersteuning, bijv. bij een gezelschapsspelletje (onder meer Pollard-Durodola e.a., 2015).

 

 

Kleuters krijgen aangepaste tips in een verhaal over vriendschap

Vorige week viel er een nieuw prentenboek in mijn brievenbus. ‘New words, new friends’ (K. Nemeth & D. Jiménez Manzano) is geschreven voor kleuterklassen met anderstalige nieuwkomers, en ondersteunt kleuters om vriendschappen te sluiten over de talen heen. In het verhaal wordt uitgelegd waarom de nieuwkomer niet vanzelf aansluiting vindt bij de andere kinderen. Zij krijgen hele concrete eenvoudige tips aangereikt om contact te zoeken met de nieuwkomer:

newwordsnewfriends

  1. de kleuter aanspreken met de naam,
  2. langzaam en duidelijk praten,
  3. gebaren gebruiken,
  4. lief zijn en geduld hebben.

De tips komen goed overeen met wat wordt aangeraden aan leerkrachten van anderstalige nieuwkomers, en zijn begrijpelijk voor kleuters. Misschien hebben jullie al ervaringen met dergelijke tips? Onderzoek hierover vond ik niet terug. Het is in ieder geval een goede aanleiding om samen met de kleuters na te denken over talen en taaldiversiteit, en begrip voor hun nieuwe klasgenootje op te brengen.

Ik moet er eerlijk bij vertellen dat ik niet onverdeeld enthousiast ben over het boekje. De prenten zijn niet mijn smaak. Zelf denk ik niet dat het kwaad kan om de boodschap er vingerdik op te leggen, als het de kleuters maar helpt om elkaar te vinden. Maar sommigen zullen het boek te belerend vinden. Het boek is in het Engels uitgebracht. De tekst is echter niet moeilijk te vertalen als je de rijm weglaat, en de tekeningen spreken boekdelen. Ik kon het vlot bestellen bij een Vlaamse boekhandel.

De kinderboekenauteurs onder jullie kunnen misschien iets gelijkaardigs maken voor het Nederlands? Er is in ons taalgebied zoveel talent dat jullie versie wellicht mooier is en beter dan dit boekje. Of misschien bestaat er al een dergelijk boek in het Nederlands?

 

 

Referenties

De mailinglist van Karen Nemeth bracht me bij de twee laatste tips.

  • Pollard-Durodola, S., Simmons, D., Gonzalez, J., & Simmons, L. (2015). Accelerating language skills and content knowledge through shared book reading. Brookes Publishing.
  • Veldhuis, D., Arbouw, A., & Boland, A. (2015). Van kring naar spel. De Wereld van het Jonge Kind,  10-13.

5 gedachtes over “Hoe kan je vriendschap met een anderstalige nieuwkomer bevorderen?

  1. Hoi allemaal,

    Ik herken het bovenstaande stuk . In onze kleuterklassen hebben we al een aantal jaar leerlingen die instromen zonder een woord NL te kennen.
    Ook wij stimuleren Door gelijk al bij kennismaken van de leerlingen met elkaar standaardzinnen aan te bieden: ‘Hallo ik heet…Hoe heet jij?
    Verder veel voordoen en na laten doen in een veilige omgeving en herhalen,herhalen,herhalen..
    Taal kan weldegelijk een fikse barrière zijn. Er is ook een zeer groot verschil in de snelheid van het oppikken van de NL taal. Sommige kleuters spreken binnen een half jaar goede zinnen en begrijpen veel, anderen doen zeer lang over het eigen maken van basis zinnetjes. Dit zijn ook leerlingen die liedjes minder goed opslaan. Auditief probleem?rijpheid?interesse? IK ben erg benieuwd waar deze verschillen vandaan komen.

    Like

  2. De techniek dat in het filmpje wordt gebruikt, vind ik echt super. Je merkt echt dat Soyul iets bijleert. Ze geniet daarna ook om samen met de andere kleuter zand te scheppen. Als je dit kan bereiken als kleuterjuf, ben je volgens mij goed bezig.

    Like

  3. Ik vind het prentenboek een heel goede manier om anderstalige kleuters leren vrienden te maken. Doordat het in de vorm van een prentenboek is gaat het ook meer doordringen tot de kleuters. heel leuk!

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s